Ραγδαίες ανατροπές φέρνει το νέο Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο για Μύκονο και Σαντορίνη, το οποίο εισάγει τους αυστηρότερους μέχρι σήμερα περιορισμούς δόμησης στα δύο πιο τουριστικά νησιά της χώρας. Το σχέδιο, που βρίσκεται σε διαδικασία κατάθεσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας, αλλάζει εκ βάθρων τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί η γη, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από ιδιοκτήτες, επενδυτές και τεχνικούς φορείς.
Δραστικοί περιορισμοί στην εκτός σχεδίου δόμηση
Ο πυρήνας των αλλαγών αφορά την εκτός σχεδίου δόμηση, η οποία περιορίζεται σε βαθμό που πολλοί χαρακτηρίζουν «de facto κατάργηση». Μεγάλο μέρος των νησιών εντάσσεται σε ζώνες προστασίας, όπου η οικοδομική δραστηριότητα είτε απαγορεύεται είτε επιτρέπεται μόνο υπό αυστηρές προϋποθέσεις.
Παράλληλα, οι νέες αρτιότητες εκτοξεύονται. Για τουριστικά καταλύματα, στη Μύκονο η ελάχιστη έκταση τριπλασιάζεται, ενώ στη Σαντορίνη φτάνει έως και τα 40 στρέμματα – μια τεράστια αύξηση σε σχέση με τα μέχρι σήμερα ισχύοντα μεγέθη των 8-15 στρεμμάτων. Για εξοχικές κατοικίες, η αρτιότητα επίσης αυξάνεται σημαντικά, με μόνη εξαίρεση την πρώτη κατοικία, για την οποία παραμένει χαμηλότερη.
Χιλιάδες ιδιοκτήτες σε αδιέξοδο
Οι αλλαγές δημιουργούν τεράστιο πρόβλημα σε όσους αγόρασαν γη τα προηγούμενα χρόνια, επενδύοντας με βάση τους τότε νόμιμους όρους δόμησης. Πολλά οικόπεδα που μέχρι σήμερα θεωρούνταν οικοδομήσιμα παύουν να μπορούν να αξιοποιηθούν, με αποτέλεσμα η αξία τους να μειώνεται δραματικά.
Υπάρχουν μάλιστα περιπτώσεις όπου άλλαζε εντελώς ο χαρακτήρας της περιουσίας: οικόπεδα 15 στρεμμάτων στη Σαντορίνη, που μέχρι πρόσφατα μπορούσαν να φιλοξενήσουν τουριστική μονάδα, πλέον δεν επαρκούν ούτε για ανέγερση κατοικίας. Σε πολλές περιπτώσεις, οι ιδιοκτήτες θα υποχρεωθούν σε συνένωση εκτάσεων με γείτονες για να επιτύχουν τις νέες απαιτούμενες αρτιότητες – κάτι που πρακτικά θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο.
Σφοδρές αντιδράσεις και νομικά ερωτήματα
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος υποστηρίζει ότι οι παρεμβάσεις κρίνονται απολύτως αναγκαίες για να προστατευτεί το τοπίο, να μπει τέλος στην ασύδοτη δόμηση και να ενισχυθεί η βιώσιμη ανάπτυξη. Ωστόσο, οι αντιδράσεις είναι έντονες. Πολλοί κάνουν λόγο για «τιμωρία των νόμιμων ιδιοκτητών» και για προσβολή της αρχής της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του πολίτη προς το κράτος.
Ένα από τα κεντρικά ζητήματα που τίθενται είναι το ενδεχόμενο αποζημίωσης. Εφόσον το κράτος αλλάζει μονομερώς τον χαρακτήρα μιας ιδιοκτησίας, μετατρέποντας ένα οικοδομήσιμο οικόπεδο σε μη οικοδομήσιμο, πολλοί νομικοί θεωρούν ότι μπορεί να τίθεται θέμα συνταγματικής προστασίας της περιουσίας.
«Πάγωμα» στις νέες άδειες – επενδύσεις σε αβεβαιότητα
Μέχρι την οριστική έγκριση του νέου σχεδίου, έχει επιβληθεί αναστολή έκδοσης οικοδομικών αδειών σε Μύκονο και Σαντορίνη. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι κάθε επενδυτικό σχέδιο – από μικρή εξοχική κατοικία μέχρι μεγάλη ξενοδοχειακή μονάδα – μπαίνει στον πάγο.
Η αβεβαιότητα γύρω από τους νέους όρους δόμησης έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει την κτηματαγορά, με αγοραπωλησίες να «παγώνουν» και τιμές σε ορισμένες περιοχές να δείχνουν τάσεις διόρθωσης.
Ένας νέος χάρτης για το μέλλον των νησιών
Οι δύο κορυφαίοι τουριστικοί προορισμοί μπαίνουν σε μια νέα εποχή, με το κράτος να επιδιώκει να βάλει όρια σε ένα μοντέλο ανάπτυξης που επί χρόνια λειτουργούσε χωρίς φρένο. Το μεγάλο ερώτημα είναι ποιο θα είναι το κόστος αυτής της μετάβασης – τόσο για τους κατοίκους, όσο και για τους επιχειρηματίες και όσους είχαν επενδύσει στη γη με βάση τους κανόνες που ίσχυαν μέχρι σήμερα.
Αναμένονται έντονα πολιτικά, κοινωνικά και νομικά επεισόδια τους επόμενους μήνες, καθώς οι νέες ρυθμίσεις δοκιμάζουν τις αντοχές της τοπικής οικονομίας και των πολιτών.
Ακολουθήστε μας στα social media του XploreMykonosNews.gr
Κάντε εγγραφή και στο κανάλι μας στο YouTube
Ακολουθήστε μας και στο Νο1 lifestyle & travelling περιοδικό της Μυκόνου XploreMykonosMagazine.com
Διαβάστε ακόμη:
- Δήλος 3D Digital Twin: Η Δήλος στην Ψηφιακή Εποχή μέσα από μια εντυπωσιακή τρισδιάστατη απεικόνιση
- Χρηματοδότηση για επενδύσεις σε αλιευτικά σκάφη στο Νότιο Αιγαίο
- Συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου της Μυκόνου
- Εκπαίδευση στην Ψηφιακή Ασφάλεια στο 2ο Δημοτικό Σχολείο Μυκόνου
- Ενημέρωση για την Ασφάλεια στο Διαδίκτυο σε Σχολεία της Μυκόνου και της Τήνου